Weerstand veroorzaak je zelf

Als je van iemand weerstand krijgt, ben je daar zelf de oorzaak van. Actie is reactie. Gelukkig kan je dat dan ook zelf voorkomen. Zelfs de weerstand die je zelf ervaart, creëer je zelf. En kun je dan dus ook voorkomen. Van beiden heb ik deze week duidelijke voorbeelden gezien.

Ik gebruik meestal een beeldspraak om dit duidelijk te maken bij mensen. Ik laat ze gaan staan en ga dan tegenover ze staan. Dan duw ik zachtjes tegen de schouders. En altijd duwen mensen dan terug. Als ik vraag waarom ze dat doen, is het antwoord: dan val ik om. Het is een logische, automatische reactie op iets dat er met je gebeurt. Ditzelfde gebeurt met woorden. Als ik ‘tegen je aan duw’ , duw je vanzelf terug. Je biedt weerstand.

rugby scrum

Het kan ook anders. Je kunt ook leren dat het duwtje van mijn kant goed bedoeld is en meegaan met de kracht die ik op je uitoefen. Je laat je dan door mij leiden. Dit is te vergelijken met het omgaan met kritiek. Onder de goede omstandigheden bied je dus geen weerstand aan mijn woorden. Zelfs als dat duwtje niet goed bedoeld is, kun je op een andere manier omgaan met een verbale aanval van mij. Die verbale aanval hoeft je namelijk niet te raken (in tegenstelling tot een fysieke aanval).  Als jij toch zeker weet dat ik ongelijk heb, kun je die woorden langs je heen laten gaan. Of je dat ook daadwerkelijk lukt is een tweede. Daar kun je aan werken. De eerste stap is om je te realiseren dat er überhaupt een keuze is. De tweede is om te ontdekken wat in jou die weerstand opwekt. Daarna kun je eraan werken om de bron weg te nemen.

uitschelden

Blijkbaar raak ik op zo’n moment een gevoelige snaar. Het is interessant om te ontdekken waar die bij jezelf zit. Eerder deze week ontdekte ik dat samen met iemand die ik coachte. We gingen terug naar een situatie waarin hij zich erg vervelend voelde. Een bekende van hem had ‘uit het niets’ tegen hem gezegd dat hij zijn verantwoordelijkheid naar zijn gezin niet neemt. Dit raakte hem enorm en maakte hem erg boos. Zijn eerste neiging was om de ‘frontale tegenaanval’ in te zetten, maar hij heeft zich ingehouden. Daarop door vragend (waarom maakte hem dat nou zo boos) bleek dat hij in zijn verleden zich onterecht bekritiseerd heeft gevoeld. Hij werd door zijn vader structureel afgekeurd. Daar kwam zijn boosheid vandaan. Want de woorden van zijn kennis, kon hij op zich wel relativeren. Echter bleek ook dat die woorden wel een kern van onzekerheid in hem raakten. Er zat diep in hem ook wel een twijfel of hij wel deze verantwoordelijkheid wel goed nam. Daar legden we de gevoelige snaren bloot. Beide bronnen van weerstand hebben we voor een deel tijdens de coaching al weg kunnen nemen.

Ook kun je voorkomen dat je weerstand bij een ander oproept. In het voorbeeld geef ik al aan dat een actie leidt tot een reactie. In de communicatie werkt dit ook zo. Timothy Leary heeft dit inzichtelijk gemaakt in een simpel model: de Roos van Leary.

Roosvanleary

Dit model geeft aan dat een actie bovenin de roos een reactie onderin oproept. Dus ‘boven’ gedrag leidt tot ‘onder’ gedrag. Daarnaast leidt een actie aan de linkerzijde of rechterzijde tot een reactie aan dezelfde zijde. Dus ‘tegen’ gedrag leidt tot ‘tegen’ gedrag en ‘mee’ gedrag leidt tot ‘mee’ gedrag.

Je ziet dus dat  iemand die weerstand biedt linksonder zit. Dit is een natuurlijke reactie op linksboven gedrag. Blijkbaar vertoon je aanvallend gedrag (in de beleving van de ander). Als je dus van de weerstand af wilt, zul je ander gedrag moeten vertonen. Wil je bijvoorbeeld dat de medewerkers uit je team meer initiatief tonen, vraag ze dan naar hun ideeën en bied ze hulp en ondersteuning bij de uitvoering daarvan. Jij stelt je ‘onder-samen’ op en lokt daarmee ‘boven-samen’ gedrag uit.

Verder zie ik weerstand en conflicten ontstaan bij mensen die bij een ander willen aangeven dat ze het ergens niet mee eens zijn. Vaak begint een dergelijk gesprek met “Jij bent…” of “Jij doet…”, gevolgd door een salvo van beschuldigingen aan het adres van de ander. Je mag één keer ‘raden’ wat de reactie van de ander zal zijn. Inderdaad: weerstand. In plaats daarvan kun je de ander uitleggen wat zijn gedrag met jou doet. Neem het voorbeeld van de kennis die jou verwijt dat je geen verantwoordelijkheid voor je gezin neemt. Nadat je het hebt laten bezinken, kun je het gesprek met hem aangaan en uitleggen hoe zeer die opmerking je heeft gekwetst. Dat je merkt dat je daardoor een negatief beeld over hem krijgt.

wijzen

Als je hier echt een stuk verder in bent, kun je hem zelfs vragen wat hij bedoelde met die opmerking en waar hij dat op baseert. Een gulden regel die ik hanteer is: eerst begrijpen, dan pas begrepen worden. Als je met die basishouding gesprekken aangaat, zul je verrast zijn wat voor waardevolle informatie dat oplevert. En hoeveel beter je relaties worden. En hoeveel conflicten je kunt voorkomen. En hoeveel weerstand in het verleden onnodig was geweest.

Je zou zelfs tot de conclusie kunnen komen dat er best wel wat in zit wat die ander zegt. (Wat Steven Covey de ‘paradigma wisseling noemt). Als je dat liever niet wilt, blijf dan lekker veilig in je fort zitten. Realiseer je dan wel dat jouw fort ook een gevangenis is.

Ik wens je veel begrip.

Marc

4 thoughts on “Weerstand veroorzaak je zelf

  1. Beste Marc, aardig artikel. Deed mij denken aan ‘als je met 1 vinger wijst naar een ander wijzen er drie naar je zelf.” (en eentje omhoog. 😉 )
    Lees je meeste artikelen met veel plezier.
    Een klein dingetje:
    ‘categoriën’ dient geschreven als: ‘categorieën’. Klemtoon weet je wel? 😉

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.