Het Peter principle

Ambitieus – je moet je bijna schamen als je het niet bent. Genoegen nemen met iets beneden je niveau? Dat is toch “not done”. We moeten dus allemaal carrière maken. Voor de wereld en ook voor onszelf natuurlijk. Maar wanneer is het voldoende? Wanneer ben je tevreden? En hoe bepaal je dat je aan je plafond zit? En is dat dan je glazen plafond of niet? En wat als je te ver doorschiet?

aan je plafond zitten

Peter Pinciple
Ik kom het helaas vaak tegen: mensen die nét iets te ver zijn geklommen op de carrièreladder. En wat is dan te ver?

Je herkent het aan bijvoorbeeld de volgende symptomen:

  • ondanks dat iemand ontzettend zijn best doet, blijven de resultaten achter
  • veel window-dressing: vooral druk zijn met laten zien wat je allemaal doet
  • iemand omgeeft zich met minder capabele mensen; mensen die meer in hun mars hebben worden eerder geweerd, dan gestimuleerd
  • erg veel uren maken
  • veel excuses waarom resultaten achterblijven
  • slecht tegen kritiek kunnen, direct in de verdediging (of tegenaanval) schieten

Let op: deze symptomen kunnen wijzen op iemand die is doorgeschoten in zijn carrière; het gaat te kort door de bocht om direct te beweren dat dit dan ook meteen zo is!
Ken je mensen die te ver zijn doorgeschoten? Of vermoed je dat je zelf misschien in deze situatie zit? Dan ben je éen van de vele mensen die omschreven is door Laurence J. Peter in het Peter Principle: “iedereen heeft de neiging om te groeien tot zijn niveau van incompetentie”.

 

peter principle

 

Heftig
Groeien tot boven je plafond is best heftig. Niet alleen voor jezelf maar vaak vooral voor je omgeving lijkt een stap terug ondenkbaar. We leven in een maatschappij waar geluk en succes toch veelal over één kam geschoren worden met positie op de carrièreladder (en het bijbehorende inkomen). En denk je eens in dat je al jaren eigenlijk boven je plafond zit. Je hebt je hele levensstijl en financiële huishouding er inmiddels op gebaseerd. En wat gebeurt er dan als je toegeeft? Dan heb je toch gefaald? En een stap terug op de ladder binnen hetzelfde bedrijf is vaak ondenkbaar. Je lijdt enorm gezichtsverlies en neemt men je nog wel serieus? Toegeven voelt als een sprong in het ravijn is dus eigenlijk geen optie (denk je…).

 

sprong in het diepe

 

Alternatief
Ik hou  ervan om te denken in mogelijkheden en alternatieven. En dus in het maken van keuzes. Laten we in gedachten eens twee opties uitwerken.

Stel je eens voor dat het Peter Principle op jou van toepassing is en je je daarvan nu bewust bent. Hoe ziet je leven er dan uit als je je verantwoordelijkheid niet neemt; daarmee bedoel ik de verantwoordelijkheid om iets te doen waar je goed presteert (en dus bijdraagt aan het (team-)resultaat)? Dus wat als je vast blijft houden aan die strohalm waarvan je eigenlijk wel weet dat deze vroeg of laat zal afknappen?
Je zult voortdurend op je tandvlees lopen en regelmatig moeten verbloemen dat je eigenlijk benedenmaats presteert. Collega’s zullen moeten compenseren wat jij laat liggen. Feitelijk heb je “succes” over de rug van een ander. Hoe voelt dat?

 

kop in het zand

 

Stel je aan de andere kant voor dat je “toegeeft” dat je in je huidige rol niet tot je recht komt. Daar is kracht en moed voor nodig en dat is best spannend. Je zult waarschijnlijk in een onzekere situatie komen. Hoe ziet je toekomst er dan uit? Je kunt (en moet dan ook wel) nieuwe keuzes maken. Keuzes die – in tegenstelling tot het vasthouden aan het oude – wél kunnen bijdragen aan je geluk. Nieuwe wegen, nieuwe rondes en nieuwe kansen. Je kunt eerlijk tegen jezelf en je omgeving zijn. Je hoeft de schijn niet hoog te houden. Je kunt jezelf recht aankijken in de spiegel. Hoe voelt dat?

 

in de spiegel kijken

 

With a little help from a friend
Moed is angst hebben en toch doen. Toegeven dat het Peter Principle op jou van toepassing is heftig en daar is moed voor nodig. En daar kun je wel wat hulp voor gebruiken. Of misschien wel hulp bij bieden als het iemand in jouw omgeving betreft. Op korte termijn een pittige keuze, maar op lange termijn een zogenaamde “hartskeuze“. Dat gun je je medewerkers, vrienden en collega’s toch? Hoe doe je dat dan? Wees eerlijk en open. Probeer het niet mooier te maken dan het is. Stap 1 naar van een beweging maken is namelijk om uit evenwicht te geraken. Lopen is immers ook niet veel meer dan gecontroleerd voorover vallen en steeds op tijd je voet neerzetten.

 

kop uit het zand

 

Ook die confrontatie is best spannend. Hoe doe je dat zonder de relatie te schaden? Wat dat zou pas echt kl… zijn. In mijn volgende blog zal ik daarover schrijven. Wil je een preview op dat artikel in je mailbox ontvangen? Stuur me dan een bericht.

 

Ik wens veel moed en geluk

 

Marc

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.