Doorbreek oude gewoontes en groei!

Een oude gewoonte afleren kan niet. Ik heb op Discovery Channel de wetenschappelijke onderbouwing hiervan gezien. Dat betekent dus dat je een oude gewoonte de rest van je leven bij je draagt? In zekere zin wel. Maar wees gerust. Je kunt hem wel op de achtergrond laten “verdwijnen”. Maar dat kan dus niet door deze gewoonte af te leren! Hoe dan wel? Lees snel verder 🙂
goede voornemens

Waarom kan ik oude gewoontes niet afleren dan?
Op Discovery zag ik dus een programma over gewoontes. Daarin werd duidelijk gemaakt dat jouw hersenen voortdurend nieuwe verbindingen maken en oude verbindingen laten afsterven. Net als spieren die je niet gebruikt.
Vergelijk het ook maar met de gebaande paden zoals in het plaatje hieronder. Als je dat pad wilt laten verdwijnen zul je begrijpen dat je er niet meer op moet lopen. Doe je dat wel met de intentie om het te laten verdwijnen, dus door daar nieuw gras in te zaaien en het aan te harken, dan zul je merken dat het pad niet verdwijnt. Dat komt omdat je er nog steeds op loopt (namelijk om het aan te harken en in te zaaien). Het werkt zoals de wet van aantrekkingskracht waar ik eerder al over  schreef (in dit artikel, dit artikel en dit artikel). Ook NLP verwijst naar dit fenomeen: ons systeem begrijpt het woordje “NIET” niet. Denk bijvoorbeeld NIET aan roze olifanten. Waar denk je nu aan? Dus zo lang je bezig bent met het afleren van de oude gewoonte, ben je bezig met de oude gewoonte. En dan zal deze dus blijven bestaan.

ingesleten pad

Hoe kan ik dan van een oude gewoonte afkomen?
Eigenlijk heel simpel. Kijk nog eens naar bovenstaand plaatje. Wat denk je dat er gebeurt als je een tijdje niet meer over het ingesleten pad loopt? Dat groeit vanzelf dicht. Sterker nog. Zelfs aangelegde paden zullen na verloop van tijd dichtgroeien. Zo werkt het ook in je hersenen. Wanneer je jezelf nieuwe gewoontes aanleert, zullen de oude vanzelf op de achtergrond raken. Helemaal verdwijnen zullen ze echter niet. Net als het pad hierboven. Onder het gras zal altijd (of in ieder geval heel erg lang) nog het ingesleten pad blijven bestaan. Maar zo lang je daar niet komt, blijft het onzichtbaar.

pad groeit dicht

Geheugen zit overal in je systeem
Geheugen zit echter niet alleen in je hersenen. Je hele systeem is ermee gevuld. Zo was ik bijvoorbeeld laatst bij de fysio omdat ik al heel lang mijn hoofd niet meer goed naar rechts kan draaien. Met enkele technieken hielp hij mijn nek (dus niet mij, maar mijn nek..) om op de juiste manier te draaien. In no time was het opgelost en na een paar keer zelfs blijvend. Op mijn vraag hoe dat kan, antwoorde hij: “Jouw nek weet vanuit het verleden nog precies hoe het moet draaien. Alleen is er blijkbaar iets gebeurt waardoor hij dat even was vergeten. Ik heb hem daaraan helpen herinneren.” Voor mij een overduidelijk bewijs dat veel herinnering op andere plaatsen zit dan in je hoofd. Ook leerde ik ooit van een tennisleraar dat je honderden herhalingen nodig hebt om een nieuwe tennisslag in je systeem te krijgen (vooral als je jezelf al een verkeerde slag had aangeleerd). Eerst doe je dat bewust keer op keer. Door de herhaling leert je lichaam dan de nieuwe slag aan.

corpus

Een nieuwe gewoonte aanleren
Nieuwe patronen, gewoontes, paden moeten dus ook inslijten. Het onderstaande schema heb je waarschijnlijk wel al eens gezien. Het is het stappenplan waarin je nieuwe vaardigheden aanleert. Fase I en II gaan nog over de oude gewoonte -je onbekwaamheid – welke je wilt afleren. Afleren lukt dus niet zoals we eerder zagen. Toch heb je deze fase vaak (niet altijd) nodig. Het helpt je om eerst te herkennen waarmee je wilt stoppen. Vervolgens ga je aan de slag met het aanleren van de nieuwe gewoonte. Het herkennen van de oude gewoonte heeft dan enkel nog tot doel om als reminder te dienen. “Oeps, ik verval in oud gedrag“, en vervolgens direct schakelen naar nieuw gedrag.onbewust_bekwaam

Inslijten
De stap van III naar IV is voor velen het meest uitdagend. Dat is de stap waarin je een nieuwe gewoonte laat inslijten. Dat pad hierboven in het gras is ook niet van één wandeling ontstaan. Daar heb je keer op keer overheen gelopen. In die gewoontes heb je daarvoor iets nodig waar de meeste mensen een gebrek aan hebben: discipline. Keer op keer weer: OEPS…..schakelen. OEPS……schakelen.

discipline-is-the-bridge-between-goals-and-accomplishment

Managen van gewoontes
Dat wat voor het gras en voor jouw “systeem” geldt, geldt ook voor organisaties zoals bedrijven, verenigingen. Als je deze systemen wilt verbeteren, wilt ontwikkelen, zul je oude gewoontes moeten vervangen door nieuwe. En dat gaat niet door de mensen te vertellen wat er anders moet. Dan weten ze het, maar dat wil nog niet zeggen dat ze het ook daadwerkelijk doen. Die verandering van gewoontes heeft management nodig. De stok achter de deur, de reminder, het voorbeeldgedrag en soms zelfs belonen en straffen. Het helpt om daarvoor duidelijke speerpunten te benoemen. Welke speerpunten benoem je voor volgend jaar? Benoem de belangrijkste zaken en deel die met de club. Rafel ze vervolgens uiteen door maandelijks één speerpunt in te laten slijten. Inmiddels is bekend dat een mens ongeveer 30 dagen nodig heeft om een nieuwe gewoonte aan te leren . Daartoe heeft een bedrijf het management, namelijk om voortdurend doelstellingen te vertalen in veranderende gewoontes en die in te slijten in de organisatie. En weer verder naar de volgende gewoonte. En weer af en toe oude gewoontes opfrissen. Lijkt je dat niet leuk? Voel je je dan een politieagent? Dan moet je vooral geen manager worden (of willen blijven).

politie

Ik wens je veel nieuwe gewoontes en natuurlijk de bijbehorende groei!

 

Marc

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.